Dziś na Grabowie w parafii pw. Św. Stanisława Kostki uhonorowana zostanie dziennikarka muzyczna, ale też żołnierz Armii Krajowej i działaczka podziemia solidarnościowego. Współorganizatorka i przewodnicząca marszu głodowego kobiet szczecińskich pod urząd miejski w 1981 roku.

Przyjechała z Wielkopolski

Pani Janina Trojanowska, ur. 25 IX 1921 w Poznaniu, zm. 27 II 1998 w Szczecinie. Podczas II wojny światowej do 1945 łączniczka AK w Wielkopolsce. Absolwentka Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Poznaniu, Wydz. Wokalny (1951), muzyk. 1947-1953 dziennikarka w Redakcji Muzycznej Polskiego Radia w Szczecinie.

W latach 1957-1975 tłumacz techniczny w Centralnym Biurze Konstrukcji Okrętowych.

Kultura to była jej pasja

Od 1975 związała się ze szczecińską kulturą. Do 1978 roku była dyrektorem Domu Kultury Stoczni Szczecińskiej im. Adolfa Warskiego. Od 1978 była instruktorką w Domu Kultury Stoczniowca Korab. W burzliwym okresie historii Szczecina była 1980-1981 kierowniczką oddanego na cele „Solidarności” Klubu Korab w Szczecinie.

Działalność opozycyjna

Aktywnie włączała się w strajki okupacyjne w Stoczni Szczecińskiej im. Adolfa Warskiego (17-22 XII 1970 i 22-24 I 1971, 18-30 VIII 1980.  

Od IX 1980 w „Solidarności”. W lipcu 1981 roku współorganizowała i przewodniczła marszowi głodowemu kobiet szczecińskich pod urząd miejski, urząd wojewódzki i KW PZPR. Autorka kroniki wydarzeń ruchu niepodległościowego na Pomorzu Zachodnim złożonej uroczyście na ręce Mariana Jurczyka w VI 1981 w Szczecinie.

Od 13 XII 1981 członek Komitetu Strajkowego Stoczni, przekształconego 14 XII 1981 w Międzyzakładowy Komitet Strajkowy.

14 XII 1981 wraz z Haliną Gaińską podjęła się roli parlamentariuszki do dowódców oddziałów Wojska, ZOMO, SB, które oblegały stocznię, z petycją ws. rozmów ze strajkującymi.

15 XII 1981 została zatrzymana w Areszcie Śledczym w Szczecinie, skazana przez kolegium ds. wykroczeń na karę grzywny. 16 XII 1981 – 1982 uczestniczka spotkań podziemnego Międzyzakładowego Komitetu Koordynacyjnego „Solidarności” (m.in. z Józefem Wasilewskim i Ryszardem Wyżgą) we własnym mieszkaniu.

Kolportowała wydawnictwa podziemne w Szczecinie. Pielgrzymowała na Jasną Górę i również je dokumentowała. Od 1982 roku była łączniczką nieformalnych struktur „Solidarności” w Szczecinie i Gdańsku (m.in. z Andrzejem Gwiazdą, Szymonem Pawlickim). 27 VIII 1982 Służba Bezpieczeństwa ponownie ją aresztowała i internowała w „Ośrodku Odosobnienia” w Darłówku gdzie przebywała do 9 XII 1982.

Komitet Obrony Praworządności

23 XI 1984 sygnatariuszka deklaracji założycielskiej (m.in. z Winicjuszem Góreckim, Janem Kosteckim, Eleonorą Krzyżak, Grzegorzem Ostrowskim, Zdzisławem Podolskim, Mirosławem Witkowskim, Anną Zelny) Regionalnego Społecznego Obywatelskiego Komitetu Obrony Praworządności Regionu Pomorza Zachodniego, uczestniczka protestu przeciwko odmowie jego zarejestrowania. 7 IX 1985 sygnatariuszka skargi na niezgodne z prawem działania prokuratury wobec Mariana Jurczyka. W 1985 uczestniczka akcji bojkotu wyborów parlamentarnych. Wielokrotnie przesłuchiwana, stawiana przed kolegium ds. wykroczeń, kilkanaście razy zatrzymywana na 48 godz. za członkostwo w Komitecie Obrony Praworządności, 4 IV 1986 skazana wyrokiem Sądu Rejonowego w Szczecinie na karę grzywny darowaną na mocy amnestii. Od 1983 na emeryturze.

Pośmiertnie wyróżniona Honorową Złotą Odznaką Gryf Pomorski (2009), odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (2010).

W 1982 rozpracowywana przez Wydz. V-1 KW MO w Katowicach w ramach SOR krypt. Wichrzyciele; 21 XI 1985 – 27 VIII 1986 przez Wydz. III WUSW w Szczecinie w ramach SOS krypt. Grupa.

Polecamy także: